Wolne nie znaczy dowolne

Brak wiedzy na temat praw autorskich jest tyleż powszechny, co porażający. Jak się okazuje nie tylko w Polsce.
Pojęcie "wolne licencje" jest traktowane niczym synonim "domeny publicznej" czyli braku jakichkolwiek ograniczeń wynikających z prawa autorskiego)

W ten sposób do sprawy podeszli zapewne organizatorzy włoskiego festiwalu filmowego "Festival delle Resistenze 2016", którzy wykorzystali zdjęcie Niccolo Carantiego, nie przejmując się warunkami licencji "creative commons", na jakiej zdjęcie było opublikowane.

"Creative commons" to zbiór wolnych licencji, na których twórcy mogą dzielić się swoją twórczością i jednocześnie zachować własne prawa autorskie. Zasada „wszelkie prawa zastrzeżone” zostaje zastąpiona zasadą “pewne prawa zastrzeżone”.
Istnieją cztery warunki licencji c-c:
· uznanie autorstwa-zezwala się na kopiowanie, dystrybucję, wyświetlanie i użytkowanie dzieła i wszelkich jego pochodnych pod warunkiem umieszczenia informacji o twórcy.
· użycie niekomercyjne zezwala się na kopiowanie, dystrybucję, wyświetlanie i użytkowanie dzieła i wszelkich jego pochodnych tylko w celach niekomercyjnych.
· bez utworów zależnych zezwala się na kopiowanie, dystrybucję, wyświetlanie tylko dokładnych (dosłownych) kopii dzieła, niedozwolone jest jego zmienianie i tworzenie na jego bazie pochodnych na tych
· samych warunkach zezwala się na kopiowanie, dystrybucję, wyświetlanie i użytkowanie pochodnych dzieł, pod warunkiem że będą one opublikowane na takiej samej licencji

Z ich kombinacji powstaje sześć podstawowych licencji c-c
· Uznanie Autorstwa (CC-BY)
· Uznanie Autorstwa - Użycie Niekomercyjne (CC-BY-NC)
· Uznanie Autorstwa - Użycie Niekomercyjne - Na Tych Samych Warunkach (CC-BY-NC-SA)
· Uznanie Autorstwa - Użycie Niekomercyjne - Bez Utworów Zależnych (CC-BY-NC-ND)
· Uznanie Autorstwa - Na Tych Samych Warunkach[5] (CC-BY-SA) (jest to licencja najbardziej zbliżona do GNU FDL)
· Uznanie Autorstwa - Bez Utworów Zależnych (CC-BY-ND)

I właśnie na przedostatniej z nich "Uznanie Autorstwa - Na Tych Samych Warunkach[5] (CC-BY-SA)" Niccolo Caranti udostępnił swoje zdjęcie, przedstawiające jednego z gości festiwalu.

Pod koniec kwietnia tego roku Niccolo Caranti zobaczył swoje zdjęcie wykorzystane na plakacie reklamującym festiwal filmowy. Działający w społeczności Wikimediów fotograf często umieszcza tam swoje zdjęcia, tak więc ich wykorzystanie ich przez kogoś innego nie jest dla niego problemem. To jednak zdjęcie zostało wykorzystane z naruszeniem warunków konkretnej licencji na jakiej je udostępnił-bez podania nazwiska autora zdjęcia i odpowiedniej licencji, takiej samej jak na wykorzystanym zdjęciu.
I chociaż tego typu działania są powszechne to Caranti postanowił sprzeciwić się temu nadużyciu. O pomoc zwrócił się do adwokata Simone'a Aliprandi, specjalizującego się w prawie autorskim, który skierował pismo do organizatorów festiwalu. Po krótkiej dyskusji sprawa zakończyła się ugodą, w której na stronie festiwalu zostały opublikowane przeprosiny, ponadto organizatorzy zgodzili się ponieść koszty prawne sporu.

Warto dodać, ze na wikimediach dostępnych jest prawie dziewięćset zdjęć autorstwa Carantiego, dostępnych na różnych wersjach licencji c-c. Jak powiedział fotograw ma nadzieję, że cała sprawa "pomoże wyjaśnić, że "wolna licencja" nie jest tym samym, co "domena publiczna", nie znaczy "możesz robić, co chcesz, bez warunków.
Sprawa ta ma znaczenie przełomowe w toczącej się od jakiegoś czasu dyskusji na temat praw autorskich (czy szerzej "praw własności intelektualnej"*), pokazując, że "wolne licencje" moga skutecznie chronić prawa i interesy twórców.

Łamanie zasad "otwartych licencji" jest powszechne również w Polsce, praktykowany powszechnie np. przez duże, komercyjne media jak gazeta.pl czy natemat.pl opisujące zdjęcia, jako np. "źródło: internet", "flickr" czy "wikimedia", albo bez żadnej adnotacji. Jest to dopuszczalne w przypadku dzieł należących do tzw. "domeny publicznej",czyli takich, których nie chronią żadne prawa autorskie. W polskim porządku prawnym są to jedynie te utwory, których twórca zmarł co najmniej przed 70 laty.

Szacuje się, że na licencjach CC udostępnia się obecnie co najmniej 100 milionów utworów. Licencje CC są w chwili obecnej najpopularniejszymi wolnymi licencjami stosowanymi do licencjonowania treści innych niż oprogramowanie.

źródło: blog.wikimedia.org

Theme by Danetsoft and Danang Probo Sayekti inspired by Maksimer